Dövlət İpotekası vs Daxili İpoteka

Azərbaycanda ipoteka krediti dedikdə əslində üç fərqli məhsul var:

Güzəştli dövlət ipotekası (4%) — yalnız müəyyən kateqoriya şəxslərə verilir. Gənc ailələr, dövlət qulluqçuları, müəllimlər, şəhid ailələri bu qrupdan yararlana bilər. Ömürdə yalnız bir dəfə istifadə hüququ var.

Adi dövlət ipotekası (8%) — hər bir Azərbaycan vətəndaşına açıqdır. Zəmanətsiz variantda 8%, zəmanətli variantda isə 7% faiz tətbiq olunur.

Bankların daxili (kommersiya) ipotekası — dövlət fondundan asılı deyil, bankın öz şərtləri ilə verilir. Hazırda Azərbaycan banklarının daxili ipoteka kreditləri üzrə faizlər 6,99–9% arasında dəyişir.

Azərbaycanda İpoteka Krediti Verən Banklar — Müqayisə

Ən aşağı faizlə ipoteka kreditini VTB Bank (6,99%) təklif edir. Kommissiyanın bankların əksəriyyəti tərəfindən 0,1% olaraq tətbiq edildiyini, kreditin müddətinin isə 3–25 il nəzərdə tutulduğunu qeyd etmək lazımdır. İpoteka kalkulyatoru vasitəsilə hesablayaraq aylıq ödənişi və ona uyğun bankları nəzərdən keçirə bilərsiniz.

İpoteka Krediti üçün ümumi tələblər

Bankdan banka fərqlənməklə yanaşı, ipoteka kreditinin ümumi tələbləri belədir:

• Azərbaycan Respublikasının vətəndaşı olmaq
• Pensiya yaşına (65) çatmamış olmaq
• Əmək müqaviləsi ilə işləmək və stabil gəlirə sahib olmaq
• Kredit üzrə aylıq ödəniş gəlirin 70%-dən çox olmamalıdır — bu hədd keçildiyi halda ipoteka kreditinin verilməsindən imtina olunur
• İpoteka krediti məbləği əmlakın dəyərinin 85%-dən çox olmamalıdır (güzəştli ipotekada 90%-ə qədər)
• İlkin ödəniş: ümumi şərtlərlə verilən ipoteka kreditlərində 15–25%, güzəştli ipoteka kreditlərində isə 15%-dən az olmamalıdır

Hansı Bankı Seçmək Lazımdır?

Ən aşağı faiz istəyirsənsə → VTB Bank (6,99%-dən)

Güzəştli ipotekaya haqqın varsa → Yelo Bank, PAŞA Bank, Unibank, Kapital Bank — bunların hamısı müvəkkil bank statusuna malikdir

Böyük məbləğə ehtiyacın varsa → ABB Bank və ya Xalq Bank (500.000 AZN-ə qədər)

Güzəştli ipotekaya haqqın yoxdursa → adi dövlət ipotekası (8%) kommersiya kreditlərindən daha əlverişlidir

Güzəştli ipotekaya uyğun olub olmadığını yoxlamaq üçün növbəti məqaləmizə bax: Güzəştli İpoteka Kimlərə Verilir?

İpoteka krediti nədir?
İpoteka krediti ev, mənzil və ya digər daşınmaz əmlak almaq üçün bank tərəfindən verilən uzunmüddətli kreditdir. Kreditin təminatı kimi alınan və ya mövcud daşınmaz əmlak girov qoyula bilər.

İpoteka krediti necə alınır?
İpoteka krediti almaq üçün əvvəlcə bankın tələblərinə uyğunluğunuzu yoxlamaq, kredit məbləğini və ilkin ödənişi müəyyənləşdirmək, daha sonra bank və ya ipoteka proqramına müraciət etmək lazımdır.

İpoteka krediti üçün hansı sənədlər lazımdır?
İpoteka krediti üçün adətən şəxsiyyət vəsiqəsi, gəliri təsdiq edən sənədlər və alınacaq daşınmaz əmlakla bağlı sənədlər tələb olunur. Sənədlərin siyahısı bankdan və kredit proqramından asılı olaraq dəyişə bilər.

İpoteka krediti üçün ilkin ödəniş nə qədərdir?
İpoteka kreditində ilkin ödənişin məbləği seçilən kredit proqramından, bankın şərtlərindən və alınan əmlakın qiymətindən asılıdır. Kredit götürməzdən əvvəl ilkin ödəniş tələbini dəqiq yoxlamaq vacibdir.

İpoteka krediti faizləri nə qədərdir?
İpoteka kreditinin faiz dərəcəsi bankdan, kredit proqramından, kredit müddətindən və borcalanın maliyyə vəziyyətindən asılıdır. Güzəştli və standart ipoteka kreditlərinin faizləri fərqli ola bilər.

İpoteka krediti neçə il müddətinə verilir?
İpoteka krediti uzunmüddətli kredit növüdür və kredit müddəti seçilən proqramın şərtlərinə əsasən müəyyən edilir. Daha uzun müddət aylıq ödənişi azalda bilər, lakin ümumi faiz xərcini artıra bilər.

İpoteka krediti üçün rəsmi iş yeri vacibdirmi?
Əksər ipoteka kreditlərində borcalanın ödəmə qabiliyyətini təsdiqləyən rəsmi gəlir məlumatları nəzərə alınır. Tələblər bank və ipoteka proqramına görə dəyişə bilər.

İpoteka krediti üçün zamin lazımdırmı?
Zamin tələbi kredit proqramından və bankın daxili şərtlərindən asılıdır. Bəzi hallarda əlavə təminat və ya birgə borcalan tələb oluna bilər.

İpoteka krediti ilə hansı evləri almaq olar?
İpoteka krediti ilə alınacaq daşınmaz əmlakın uyğunluğu bankın və konkret ipoteka proqramının tələblərindən asılıdır. Mənzilin və ya evin hüquqi statusu, sənədləri və qiymətləndirilməsi əsas meyarlardandır.

İpoteka krediti ilə yeni tikilidən mənzil almaq olar?
Bəzi ipoteka proqramlarında yeni tikilidən mənzil almaq mümkündür. Lakin binanın, mənzilin və sənədlərin kredit proqramının tələblərinə uyğun olması vacibdir.

İpoteka krediti ilə ilkin ödənişsiz ev almaq mümkündürmü?
İlkin ödənişsiz ipoteka kreditinin mümkün olub-olmaması konkret bankın və kredit proqramının şərtlərindən asılıdır. Əksər hallarda müəyyən məbləğdə ilkin ödəniş tələb olunur.

İpoteka kreditinin aylıq ödənişi necə hesablanır?
Aylıq ipoteka ödənişi kredit məbləği, faiz dərəcəsi və kredit müddətinə əsasən hesablanır. Kredit məbləği və müddəti dəyişdikcə aylıq ödəniş də dəyişir.

İpoteka krediti kalkulyatoru nə üçün istifadə olunur?
İpoteka krediti kalkulyatoru kredit məbləği, faiz dərəcəsi və müddəti əsasında təxmini aylıq ödənişi hesablamağa kömək edir. Bu, müxtəlif ipoteka təkliflərini müqayisə etmək üçün faydalıdır.

İpoteka krediti götürmək üçün kredit tarixçəsi vacibdirmi?
Bəli, bank kredit müraciətini qiymətləndirərkən borcalanın kredit tarixçəsini və mövcud öhdəliklərini nəzərə ala bilər. Gecikmiş ödənişlər kredit əldə etmək imkanına təsir göstərə bilər.

Güzəştli ipoteka krediti nədir?
Güzəştli ipoteka müəyyən kateqoriyalara aid şəxslər üçün daha əlverişli şərtlərlə təqdim olunan ipoteka kreditidir. Kimlərin güzəştli ipotekadan yararlana bilməsi qüvvədə olan qaydalardan asılıdır.

Adi ipoteka ilə güzəştli ipoteka arasındakı fərq nədir?
Əsas fərq kreditdən yararlana bilən şəxslərin dairəsi və tətbiq olunan kredit şərtləridir. Güzəştli ipoteka müəyyən sosial və ya peşə kateqoriyalarına aid şəxslər üçün nəzərdə tutula bilər.

İpoteka krediti götürməzdən əvvəl nələrə diqqət etmək lazımdır?
Faiz dərəcəsi ilə yanaşı, ilkin ödəniş, aylıq ödəniş, kredit müddəti, komissiyalar, sığorta və digər əlavə xərcləri də müqayisə etmək lazımdır. Ən aşağı faiz dərəcəsi hər zaman ən aşağı ümumi kredit xərcini ifadə etmir.

Ən sərfəli ipoteka krediti necə seçilir?
Ən sərfəli ipoteka kreditini seçərkən yalnız faiz dərəcəsinə deyil, ümumi ödənişə, ilkin ödənişə, müddətə, komissiyalara və digər şərtlərə birlikdə baxmaq lazımdır. Müxtəlif bankların ipoteka təkliflərini müqayisə etmək daha düzgün qərar verməyə kömək edir.

Bu məqalədəki məlumatlar açıq mənbələrə əsaslanır. Kredit şərtləri dəyişə bilər — müraciətdən əvvəl aktual şərtləri müvafiq bankın saytında yoxlamağınızı tövsiyə edirik.